Ưu tiên đầu tư vùng sâu, vùng xa

Thưa ông, nguồn vốn 17.000 tỷ đồng dự kiến sẽ được chi tiêu như thế nào?

Nguồn vốn này sẽ được đầu tư cho 552 bệnh viện huyện, 69 bệnh viện đa khoa khu vực liên huyện.

Đây là những bệnh viện nằm trong quy hoạch phát triển mạng lưới khám chữa bệnh (KCB) đã được Thủ tướng phê duyệt, trong đó mới chỉ bao gồm các bệnh viện huyện miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn, một số bệnh viện vùng đồng bằng nhưng thời gian qua chưa được đầu tư, hoặc đầu tư dang dở.

Những bệnh viện còn dang dở sẽ được bố trí vốn để hoàn thành trong năm 2008.

Với các bệnh viện hiện có, đang hoạt động tốt thì có được đầu tư xây mới?

Như tôi đã nói, với 17.000 tỷ đồng cho 621 bệnh viện thì mới chỉ dành ưu tiên cho bệnh viện miền núi, vùng sâu, vùng xa, các bệnh viện quá xuống cấp, lạc hậu...

Do vậy, không có bệnh viện nào còn dùng được mà lại phá đi để làm mới cả, chủ yếu là sửa chữa, nâng cấp, bổ sung trang thiết bị và đào tạo.

Ông dự đoán thế nào về bộ mặt hệ thống y tế cấp huyện sau 3 năm nữa?

Rõ ràng nếu được đầu tư đúng theo đề án được duyệt, thì 3 năm tới bộ mặt của các bệnh viện tuyến huyện sẽ có những thay đổi vượt bậc về cơ sở vật chất như buồng bệnh, nhà cửa, trang thiết bị, nhân lực.

Các bệnh viện sẽ đáp ứng được yêu cầu KCB thông thường cho nhân dân tại địa bàn.

Quan trọng hơn, điều này sẽ tạo điều kiện để người nghèo, nông dân, bà con dân tộc thiểu số được tiếp cận với dịch vụ y tế, giảm tình trạng quá tải các bệnh viện tỉnh, bệnh viện trung ương.

Không giao dự án cho chủ đầu tư yếu kém

Có ý kiến cho rằng, lần này các dự án được trải dài trên toàn quốc, nhiều đơn vị được giao chủ đầu tư các dự án có trình độ quản lý hạn chế, yếu kém, vậy làm thế nào để chúng ta loại trừ các yếu tố rủi ro ngay từ khi bắt đầu thực hiện dự án?

Việc giao nhiệm vụ chủ đầu tư do UBND các tỉnh quyết định theo phân cấp quản lý đầu tư của từng địa phương đã được HĐND thông qua, căn cứ vào khả năng quản lý dự án theo quy định của Luật Xây dựng.

Như vậy, không thể có tình trạng giao dự án cho chủ đầu tư có trình độ yếu kém. Hơn nữa, tại các địa phương cũng thành lập Ban chỉ đạo gồm các sở, ban, ngành liên quan để quản lý, kiểm tra, giám sát trong quá trình triển khai đề án.

Y tế là lĩnh vực đặc thù nên đòi hỏi chủ đầu tư cần phải có chuyên môn y tế, vậy Bộ Y tế có vai trò gì trong việc giám sát chất lượng các dự án?

Việc đầu tư cơ sở hạ tầng cho y tế có những đặc thù riêng rất cần chủ đầu tư có chuyên môn và kinh nghiệm trong lĩnh vực y tế.

Tuy nhiên, đối với chủ đầu tư chưa có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực y tế thì Bộ Y tế cũng đã ban hành bộ tài liệu về đầu tư xây dựng bệnh viện huyện, danh mục các trang thiết bị y tế của tuyến huyện, có mẫu thiết kế chuẩn cho các bệnh viện theo quy mô giường bệnh để các địa phương tham khảo.

Phải căn cứ trình độ cán bộ để mua sắm thiết bị

Đã có thực tế là nhiều thiết bị y tế đắt tiền bị “đắp chiếu” vì không có người sử dụng, trong khi đó bệnh nhân không được hưởng dịch vụ y tế chất lượng cao hoặc phải chuyển tuyến?

Trong quá trình thực hiện đề án này, Bộ Y tế sẽ chỉ đạo các địa phương khi đầu tư mua sắm trang thiết bị phải căn cứ trình độ cán bộ, khả năng thực hiện các kỹ thuật y tế, không để xảy ra tình trạng mua thiết bị y tế về mà không có cán bộ sử dụng được.

Tại nhiều tỉnh miền núi có tình trạng bác sĩ “chảy máu” về xuôi. Bộ Y tế có giải pháp gì để giữ chân cán bộ y tế phục vụ cho bệnh viện tuyến huyện?

Nhà nước đã có những ưu tiên cho cán bộ y tế tuyến huyện như có mức phụ cấp từ 20%-35%. Tuy nhiên, mức phụ cấp này vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu của cán bộ y tế, đặc biệt là cán bộ tuyến cơ sở.

Bộ Y tế tiếp tục trình Chính phủ về chế độ phụ cấp đặc thù cho cán bộ công tác tại tuyến xã, huyện nhằm giữ chân họ đồng thời đẩy mạnh xã hội hóa để có nguồn chi trả thu nhập và chi trả theo năng suất, chất lượng công việc để người giỏi có mức thu nhập cao hơn.

Bên cạnh đó, Bộ cũng sẽ luân phiên cán bộ y tế tuyến trung ương xuống tuyến tỉnh và cán bộ tuyến tỉnh sẽ về các huyện, xã để nâng cao năng lực chuyên môn cho cán bộ y tế tuyến cơ sở, tuyến dưới...

Ngay cả khi tuyến huyện có đủ năng lực, người dân vẫn kéo lên tuyến tỉnh, tuyến trung ương do thói quen, ngành y tế có cách gì để khắc phục tình trạng này?

Thói quen thường có đối với người có thu nhập trung bình khá trở lên. Còn phần lớn người dân sống ở vùng núi, vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn có thu nhập thấp khi đau ốm chỉ có thể đến các trung tâm y tế xã hoặc các bệnh viện huyện.

Kết quả điều tra cho thấy, có đến 47 % số bệnh nhân điều trị tại tuyến huyện, 53% còn lại điều trị các tuyến xã, tỉnh, trung ương và tư nhân... Như vậy nhu cầu KCB tại tuyến huyện là rất cao.