Bộ Xây dựng vừa trình Chính phủ quy hoạch xây dựng vùng thủ đô Hà Nội, trong đó nội dung đáng chú ý là sẽ mở rộng địa giới của thủ đô Hà Nội.

Cụ thể, Hà Nội sẽ được mở rộng gần gấp bốn lần. Toàn bộ tỉnh Hà Tây, huyện Mê Linh (Vĩnh Phúc), bốn xã Đông Xuân, Tiến Xuân, Yên Bình, Yên Trung (huyện Lương Sơn, Hòa Bình) sẽ được “ráp” vào Hà Nội. Như vậy, Hà Nội sẽ có 29 đơn vị hành chính quận, huyện với diện tích hơn 3.300 km2, kỳ vọng trở thành một thủ đô lớn mạnh, đầy đủ các ưu thế tiềm năng phát triển, đáp ứng mọi nhu cầu về đất đai, cơ sở hạ tầng...

Tuy nhiên, các nhà chuyên môn cho rằng việc Hà Nội “ôm” trọn Hà Tây như phương án này sẽ đặt ra cho thủ đô nhiều vấn đề trong quản lý đô thị.

Tiến sĩ Phạm Sỹ Liêm, Phó Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam, đã trao đổi với Pháp Luật TP.HCM về những băn khoăn này.

Đối mặt với “nông nghiệp hóa”

- Thưa ông, việc mở rộng địa giới thủ đô như phương án của Bộ Xây dựng, theo ông thì có hợp lý?

Hà Nội đã từng được mở rộng, rồi lại bị co lại. Lúc tôi làm phó chủ tịch Hà Nội (1982-1987), thủ đô lúc đó vào khoảng hơn 900 km2, lúc tôi đi thì còn hơn 600 km2. Bây giờ Hà Nội lại mở ra rất to và lần nào cũng đưa những lý do rất đúng. Người ta thắc mắc liệu rằng tương lai có còn mở rộng nữa không. Theo tôi, mở rộng cũng phải có giới hạn, dù cho dân số có tăng lên nữa. Tùy từng nước, có nước thủ đô có thể rất rộng nhưng cũng có nước thủ đô nhỏ, mặc dù diện tích của họ lớn. Thủ đô rộng hay hẹp tùy thuộc vào điều kiện hoàn cảnh của mỗi quốc gia.

- Mở rộng như vậy thì Hà Nội sẽ phải đối mặt với những khó khăn nào, thưa ông?

Mở rộng thì bên cạnh những cái được, TP sẽ phải đối mặt với rất nhiều thách thức. Hiện nay, mối lo chủ yếu của Hà Nội tập trung vào quản lý đô thị. Khi mở ra một vùng ngoại thành rộng mênh mông như thế thì mối lo sẽ tăng lên gấp bội, đặc biệt là vấn đề nông nghiệp và nông thôn. Bởi dân số ở ngoại thành đông hơn nội thành, lại nghèo hơn. Mở rộng như vậy cũng sẽ dẫn đến việc nhiều diện tích đất từ nông nghiệp sẽ thành phi nông nghiệp, kéo theo đó là nạn nông dân mất đất sản xuất trở thành thất nghiệp. Giải quyết vấn đề này như thế nào cũng sẽ là một thách thức đối với TP.

(Hà Tây hiện là tỉnh rộng và đông dân nhất các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Tổng diện tích toàn tỉnh gần 220.000 ha, trong đó trên 62% là đất nông-lâm nghiệp, với số dân trên 2,6 triệu người - NV).

Dân phải được góp ý

- Việc sát nhập toàn bộ tỉnh Hà Tây vào Hà Nội sẽ đụng chạm đến cuộc sống của hàng triệu người. Vậy theo ông có phải lấy ý kiến người dân về việc mở rộng Hà Nội?

Luật Phòng, chống tham nhũng đã quy định những dự án như vậy phải công khai. Theo tôi, quy hoạch vùng thủ đô nên in thành sách để người dân có cơ hội tiếp cận tường tận để bàn và góp ý. Bởi nếu chỉ treo bảng quy hoạch ở đâu đó, thông tin ở đâu đó trên đài, báo... thì người dân cũng không thể nhớ và hiểu hết được. Mọi người dân phải được góp ý kiến, phải có sự tham gia của cộng đồng.

- Góp ý phản biện quy hoạch vùng thủ đô, ông nhận xét gì về sự tham gia của các địa phương liên quan?

Tôi thấy rằng sự tham gia của các tỉnh vào quy hoạch vùng còn hạn chế. Tôi có đi một số tỉnh hỏi thì họ cũng rất “lơ mơ”, chủ yếu là Hà Nội làm. Rồi sau thì những tỉnh này cũng sẽ biết tường tận nhưng lúc đó cũng như “ván đã đóng thuyền”, khó mà thay đổi được gì. Phải thấy rằng việc quy hoạch vùng thủ đô không phải chỉ là ý muốn của riêng thủ đô.

- Xin cảm ơn ông!

(Theo Pháp luật TPHCM)