Trong những năm qua, việc phát huy và bảo tồn các giá trị văn hóa các dân tộc trong tỉnh được Yên Bái quan tâm chỉ đạo, từng bước tổ chức thực hiện có hiệu quả từ cơ sở. Yên Bái đã có sự gắn kết rõ nét những giá trị nguyên vẹn của văn hóa, văn nghệ dân gian với việc phát triển kinh tế – văn hóa, xã hội của địa phương, góp phần làm giàu bản sắc các dân tộc trên địa bàn.

Trên cơ sở khảo sát thực trạng của văn hóa truyền thống các dân tộc trong tỉnh, Yên Bái đã xác định được và gấp rút bảo tồn một số di sản văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số có nguy cơ mai một nhanh, ưu tiên sưu tầm, bảo tồn các giá trị văn hóa đang mất dần.

Yên Bái đã phục dựng nhiều lễ hội của các dân tộc như: lễ “Tăm khảu mảu” của người Tày (Văn Chấn); “Lễ cưới của người Dao” huyện Yên Bình; “Lễ đón hồn mẹ lúa” của người Khơ Mú xã Nghĩa Sơn (Thị xã Nghĩa Lộ); “Lễ cưới người Mông” ở Pang Cáng xã Suối Giàng (Văn Chấn); Tết xấp xí của người Thái đen vùng Mường Lò… Phối hợp với Hội văn hóa dân gian Việt Nam, Chi hội văn hóa dân gian Yên Bái thực hiện các chương trình bảo tồn văn hóa các dân tộc thiểu số theo chương trình mục tiêu của tỉnh và Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch. Thời gian qua, Yên Bái đã hoàn thành việc phục dựng làng cổ Ngòi Tu xã Xuân Lai (Yên Bình), làng cổ Viềng Công – dân tộc Thái xã Hạnh Sơn (Văn Chấn)… đây là những làng cổ với các dân tộc bản địa cư trú lâu đời tại đây và còn lưu giữ nhiều giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể. Từ việc làm này đã lưu giữ, bảo tồn được giá trị di sản văn hóa và góp phần phát triển du lịch, tăng thu nhập cho nhân dân.

Bên cạnh đó, tỉnh còn thường xuyên tổ chức các lễ hội truyền thống của các dân tộc, trong đó có các trò chơi dân gian như ném còn, bắn nỏ, tó mắc lẹ, đánh quay, đua ngựa, đua thuyền…

Cùng với bảo tồn các giá trị văn hóa phi vật thể, Yên Bái đã bước đầu triển khai bảo tồn, khôi phục và phát triển các làng nghề. Đó là nghề làm giấy dó của dân tộc Dao, nghề rèn, chạm khắc, xe lanh, dệt vải của người Mông, nghề đan lát, dệt thổ cẩm của người Thái. Tiêu biểu trong công tác này là mô hình làng nghề dệt thổ cẩm với trên 500 khung cửi rải rác khắp các bản người Thái ở vùng Mường Lò thuộc huyện Văn Chấn và thị xã Nghĩa Lộ.

Tại đây, các sản phẩm được làm theo phương pháp thủ công truyền thống vừa để người dân sử dụng trong sinh hoạt thường ngày, vừa là các sản phẩm hàng lưu niệm bán cho khách du lịch. Bà con đã có thêm thu nhập từ nghề dệt thổ cẩm, hơn nữa, nghề dệt thổ cẩm truyền thống đã thu hút được lực lượng lao động trẻ khá lớn tham gia.

Yên Bái đã gắn chặt công tác bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số với phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”. Việc bảo tồn, giữ gìn văn hóa truyền thống của từng dân tộc và bài trừ các hủ tục lạc hậu được đưa vào trong hương ước, quy ước xây dựng làng văn hóa, gia đình văn hóa theo điều kiện của từng vùng, từng tộc người và xem đây là một tiêu chí đánh giá công nhận làng, gia đình văn hóa đạt chuẩn.

Để đạt được kết quả cao, công tác bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số còn được lồng vào hoạt động phát triển đời sống văn hóa cơ sở. Thông qua Hội diễn nghệ thuật dân gian và trình diễn trang phục dân tộc, Liên hoan hát ru dân tộc Tày, Liên hoan dân ca các dân tộc Yên Bái hay chương trình giao lưu văn hóa, nghệ thuật “Tìm về câu hát cha ông” được tổ chức ở vùng người Tày (Lục Yên)… đã thu hút được người dân nhiệt tình tham gia. Qua đó giáo dục cho thế hệ trẻ biết quý trọng và bảo tồn lưu giữ các di sản văn hóa của cha ông, gìn giữ các giá trị văn hóa của dân tộc mình.

Phong phú về hình thức tổ chức bảo tồn giá trị văn hoá truyền thống, Yên Bái đã có được nhiều kinh nghiệm trong bảo tồn và phát huy nét đẹp văn hoá truyền thống các dân tộc trong tỉnh. Những kết quả đạt được trong thời gian qua là thực tế sinh động của việc triển khai Nghị quyết Trung ương 5 (khoá VIII) về "Xây dựng và phát triển nền văn hoá Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc" trong đời sống xã hội.

Theo Báo Yên Bái